Mantelzorgers hebben een steeds grotere rol in de zorg en ondersteuning van hun naaste. Ouderen en mensen met een langdurige zorgvraag blijven langer thuis wonen, vaak met behulp van familie en naasten. Uit onderzoek van het SCP (2019) komt naar voren dat er in de toekomst meer hulpvragers zijn, maar minder mantelzorgers. Er zijn nu al veel overbelaste mantelzorgers. Naar verwachting wordt de druk op mantelzorgers in de komende jaren groter. Om passende zorg en ondersteuning te bieden aan hulpvragers, is een gelijkwaardige samenwerking tussen mantelzorgers en professionals essentieel.
Waarom is samenwerken met mantelzorgers zo belangrijk?
- Betere zorg en ondersteuning:
Mantelzorgers kennen de zorgvrager vaak het beste en kunnen waardevolle informatie inbrengen. - Voorkomen van overbelasting: door samen te werken, kunnen professionals en mantelzorgers taken verdelen, afspraken maken en zorgen voor een evenwichtige verdeling van de zorgbelasting.
- Versterken van het zorgnetwerk: een goede samenwerking bevordert communicatie en afstemming tussen professionals, vrijwilligers en familieleden.
- Bevorderen van participatie: mantelzorgers voelen zich meer betrokken en gewaardeerd wanneer ze serieus genomen worden als gesprekspartner in het zorgproces.
- Verhoging van werkplezier: voor professionals kan een goede samenwerking met mantelzorgers leiden tot meer werkplezier en minder stress.
Samen zorgen vraagt om een goede en gelijkwaardige relatie waarin partijen elkaar serieus nemen en respect hebben voor elkaars opvattingen. Diverse instrumenten, zoals het SOFA-model kunnen hierbij helpend zijn. Bron: Movisie.
Meer informatie over samenwerken met mantelzorgers vind je bijv. bij Movisie, Zorg Voor Beter, MantelzorgNL Pro of Waardigheid en trots voor de toekomst.
Bekijk ook de publicatie 'Verdelen van zorghandelingen' van de Rijksoverheid. Met uitleg en een checklist als professionele zorgverleners en informele zorgverleners zorghandelingen verdelen.
-
Het SOFA-model
Een fijne samenwerking tussen mantelzorgers en zorgmedewerkers is belangrijk. Het SOFA-model helpt om hier een goede invulling aan te geven. Het beschrijft de vier rollen die een mantelzorger heeft en hoe je hier als professional mee om kunt gaan.
-
Tips en tools per beroepsgroep
In deze inspiratiesheets geeft Movisie per beroepsgroep tips en tools voor het samenwerken met én voor mantelzorgers. De volgende beroepsgroepen worden uitgelicht:
- Casemanager dementie
- Ergotherapeut
- Fysiotherapeut
- Huisarts
- Mantelzorgconsulent
- Mantelzorgmakelaar
- Praktijkondersteuner huisarts
- Sociaal werker
- Specialist ouderengeneeskunde
- Transferverpleegkundige
- Wikverpleegkundige
- Wmo-consulent
- Coördinator vrijwilligerswerk

